Perksestraat
Type: buurtweg nr. 6 (Atlas der Buurtwegen)
Ligging: wijk Faubourg
Vertrekt vanaf de Leuvensesteenweg (spoorweg) onderbroken door de Woluwelaan, met aan de overzijde op grondgebied Peutie de Martelarenstraat, opnieuw onderbroken door de E19, en aan de overzijde de Ravaartstraat tot aan de grens met de gemeente Perk.
📍 Bekijk locatie op OpenStreetMap
Toponymie
Huidige naam: Perksestraat
Oude naam: (Grote) Perksche Baen, Perksche weg (den) - vertrok van bij de Leuvensepoort richting Peutieveld
Historiek
Vroegere bedrijven in de Perksestraat
In de periode rond 1990 waren er volgende activiteiten gevestigd:
Bronnen
- Archief O.L.V. ten Troost
- Kadaster Inventaris van de primitieve plannen van het kadaster. Sectie G, Percelen van 1 tot 330, 'Vilvoorde Veld' en ectie H, Percelen van 1 tot 346, 'Vilvoorder Broeck' (1830-1834)
- P.C. Popp' Plan parcellaire de la ville de Vilvorde’ (geen datum – periode 1842-1879)
- Atlas der buurtwegen (periode 1840) - weg nummer 8 ‘Perksestraat’
- Archief stad Vilvoorde Rooilijnplannen
- Orthofotoplannen 1969-1979
- Jammart — Vilvoorde in beeld in 1955
- Onroerend erfgoed
- Calderon, A. — Historiek der straten van Vilvoorde (1993)
Groen Swaerdeken ('t) Akkerland, gelegen op het Peutieveld. (1421, 1427, 1536: A.T., reg. nr. 6 1 f° 22 V°, reg •. nr. 8, 3e deel, reg. nr. 42, A.T., map nr. 68.)
Sceepken ('t) Akkerland. (1/2 ha) buiten de Leuvensepoort gelegen, langs de Perkseweg (1421: A.T., map nr. 68.)
Strontbunder ('t) Weide, die zich uitstrekte van de Leuvensesteenweg tot "het Perckstraetken". (1497, 1660: A.T., reg. nr. 69, f° 3 V°)
Een deel van de straat omvat het oudste gedeelte van een sociale woonwijk uit het begin van de jaren 1920 die zich verder uitstrekt in noordelijke richting langs de Hoveniersstraat en dan verder in oostelijke richting langs de zogenaamde Bloemenstraten.
Kaderend in de woningnood na de Eerste Wereldoorlog werd op 11 oktober 1919 een wet afgekondigd waardoor de "Nationale Maatschappij voor Goedkope Woningen en Woonvertrekken" werd gesticht, naderhand uitgegroeid tot de "Nationale Maatschappij voor de Huisvesting". In Vilvoorde werd op 11 september 1920 overgegaan tot de oprichting van de "S.A. Le Foyer Vilvordien", waaraan later de Nederlandstalige vennootschapsnaam "De Vilvoordse Haard" werd toegevoegd. Naderhand groeide deze maatschappij uit tot de "Inter-Vilvoordse Maatschappij voor Huisvesting". Opmerkelijk in Vilvoorde was de deelname van talrijke daar gevestigde bedrijven die door hun medewerking aan de oplossing van het huisvestingsprobleem hun bekommernis voor hun arbeiders lieten blijken. De eerste gronden die in opdracht van de toenmalige huisvestingsmaatschappij werden aangekocht, lagen in de Sint-Antoniuswijk, meer bepaald in de Perksestraat en de Hoveniersstraat. Het ontwerp wordt toegeschreven aan de Brusselse bouwkundige Adolphe Puissant. De eerste huizen, meer bepaald deze aan de Perksestraat en de Hoveniersstraat en een aantal aan de Seringenstraat en de Viooltjesstraat werden reeds op het kadaster ingetekend in 1921. De wijk vertoont een planmatige aanleg met als convergentiepunt het Jozef Wautersplein, een deels beboomd graspleintje waar thans een element uit het straatmuseum staat opgesteld, meer bepaald een mengketel voor tomaten van 1932, zie het plaatselijke infobord. Ten zuiden ervan liggen een dienstencentrum, een school en de wijkkerk (Hoveniersstraat nummer 58) met bijhorende pastorie (Hoveniersstraat nummer 48). De woningen, diverse varianten van gekoppelde eengezinswoningen met voortuintjes, zijn opgetrokken uit baksteen en tellen twee à drie traveeën en twee bouwlagen onder gevarieerde, meestal gecombineerde pannen bedaking. De oudste huizen, gelegen aan de Perksestraat en de Hoveniersstraat vertonen neotraditionele reminiscenties; de andere vertonen kenmerken van vereenvoudigd regionalisme. Meerdere woningen werden al gerenoveerd naar ontwerp van de architectuurstudio De Wachter; de vernieuwing van een aantal andere was aan de gang op het moment van de inventarisatie (zomer 2002); de nieuwe woningen verwijzen met uitzondering van hun kleinschaligheid, nagenoeg niet meer naar de vroegere toestand, slechts een aantal muurfragmenten en de noklijnhoogte bleven bewaard.
Kadaster Vlaams-Brabant, mutatieschetsen Vilvoorde 1921/12.
EGELS P. 1997: Open Monumentendag Vilvoorde 14 september 1997, brochure, 49-50.
S.N. s.d.: [Vijftig jaar Vilvoordse Haard], Brochure uitgegeven naar aanleiding van de vijftigste verjaardag, s.l.
Opmerkelijk halfopen rijhuis van circa 1900. Onderkelderd breedhuis van drie traveeën en twee bouwlagen onder afgeknot zadeldak. Met schijnvoegen gecementeerde en beschilderde lijstgevel met geblokte hoeklisenen. Dubbelhuisopstand, in de middentravee gemarkeerd door een steekboogdeur onder tweezijdig uitspringend torentje onder ingesnoerde spits; voorts steekbogige vensters in vlakke omlijsting met imitatiehoekblokken. Arduinen puilijst en aflijnende houten kroonlijst op klossen en tandlijst.
Haaks op de straat ingeplant schoolgebouw met art-decoreminiscenties, uit het tweede kwart van de twintigste eeuw, op het kadaster ingetekend in 1932. Rechthoekige baksteenbouw van twintig traveeën en twee bouwlagen onder mansardedak van kunstleien. Lijstgevel met twee tot topgevel verhoogde ingangstraveeën voorzien van een gevelhoog drielicht ter verlichting van de trappenhuizen. Gelijkaardige, doch meer uitgewerkte speelplaatsgevel, in de topgevels voorzien van een rondboogpoort in zware natuurstenen omlijsting met art decomotieven en hogerop een gevelhoog drielicht ter verlichting van het trappenhuis. Traveeën voorts geritmeerd door gevelhoge rechthoekige spaarvelden met eenvoudige rechthoekige vensters en borstweringen met art decomotieven; vernieuwd schrijnwerk. De uiterst linkse travee draagt het wapenschild van de stad Vilvoorde boven de rondboogdeur in een zware natuurstenen omlijsting. De zuidelijke zijgevel heeft een centraal geplaatst half-reliëf met de voorstelling van een studerend kind, gesigneerd A. De Raed 1927.
Aan de spoorwegbrug ... / ... met éénrichtingsverkeer.